diff --git a/alembic/versions/20260914_0035_scenes_duration_idx.py b/alembic/versions/20260914_0035_scenes_duration_idx.py
new file mode 100644
index 0000000..28e3bb3
--- /dev/null
+++ b/alembic/versions/20260914_0035_scenes_duration_idx.py
@@ -0,0 +1,35 @@
+"""Indeks pod sortowanie scen po dlugosci (najdluzsze / najkrotsze).
+
+Jeden indeks (duration_sec, created_at, id) WHERE duration_sec IS NOT NULL obsluguje
+oba kierunki: skan w przod daje najkrotsze, w tyl najdluzsze. Sceny bez dlugosci sa
+odfiltrowane w zapytaniu, wiec kolejnosc NULL-i nie gra roli i wystarczy jeden indeks.
+
+CONCURRENTLY w autocommit_block, jak w 0027: zwykly CREATE INDEX blokowalby zapisy
+ingestu na czas budowy (4,1 mln wierszy). Nieudany CONCURRENTLY zostawia indeks
+INVALID; wtedy DROP INDEX i ponownie.
+
+Revision ID: 0035_scenes_duration_idx
+Revises: 0034_favorite_sites
+Create Date: 2026-09-14
+"""
+from __future__ import annotations
+
+from alembic import op
+
+revision = "0035_scenes_duration_idx"
+down_revision: str | None = "0034_favorite_sites"
+branch_labels = None
+depends_on = None
+
+
+def upgrade() -> None:
+    with op.get_context().autocommit_block():
+        op.execute(
+            "CREATE INDEX CONCURRENTLY IF NOT EXISTS ix_scenes_duration "
+            "ON scenes (duration_sec, created_at, id) WHERE duration_sec IS NOT NULL"
+        )
+
+
+def downgrade() -> None:
+    with op.get_context().autocommit_block():
+        op.execute("DROP INDEX CONCURRENTLY IF EXISTS ix_scenes_duration")
diff --git a/app/api/scenes.py b/app/api/scenes.py
index 784fe8e..54f7a4a 100644
--- a/app/api/scenes.py
+++ b/app/api/scenes.py
@@ -3,6 +3,7 @@ from __future__ import annotations
 
 import logging
 import re
+import hashlib
 import uuid
 from typing import Annotated
 
@@ -40,7 +41,15 @@ log = logging.getLogger(__name__)
 router = APIRouter(prefix="/scenes", tags=["scenes"], dependencies=[Depends(require_api_key)])
 
 
-_VALID_SORTS = {"created_at", "release_date", "title", "studio"}
+_VALID_SORTS = {
+    "created_at",
+    "release_date",
+    "title",
+    "studio",
+    "random",
+    "duration_desc",
+    "duration_asc",
+}
 
 
 def _effective_date_desc():
@@ -277,7 +286,15 @@ def list_scenes(
             "JAV to osobna sekcja w apce, nie zalewa głównego feedu (origin javflix/javguru/vjav/supjav)."
         ),
     ),
-    sort: str = Query(default="created_at", description="created_at|release_date|title|studio"),
+    sort: str = Query(
+        default="created_at",
+        description="created_at|release_date|title|studio|random|duration_desc|duration_asc",
+    ),
+    seed: str | None = Query(
+        default=None,
+        max_length=64,
+        description="Dla sort=random: ten sam seed daje ten sam porzadek na kolejnych stronach.",
+    ),
     page: int = Query(default=1, ge=1),
     per_page: int = Query(default=50, ge=1, le=200),
 ) -> SceneListOut:
@@ -480,6 +497,39 @@ def list_scenes(
                 Scene.id.desc(),
             )
         )
+    elif sort in ("duration_desc", "duration_asc"):
+        # Najdluzsze / najkrotsze (zgloszenie ae6a045b). Sceny bez dlugosci odpadaja,
+        # dzieki czemu jeden indeks (duration_sec, created_at, id) WHERE duration_sec
+        # IS NOT NULL obsluguje oba kierunki skanem w przod i w tyl (migracja 0035).
+        dur = Scene.duration_sec.desc() if sort == "duration_desc" else Scene.duration_sec.asc()
+        created = Scene.created_at.desc() if sort == "duration_desc" else Scene.created_at.asc()
+        ident = Scene.id.desc() if sort == "duration_desc" else Scene.id.asc()
+        # Gorny limit 10 h: tuby raportuja czasem absurdy (rekord 130 h), ktore
+        # zasmiecalyby szczyt listy „najdluzsze".
+        ordered = (
+            base.where(Scene.duration_sec.isnot(None), Scene.duration_sec <= 36000)
+            .order_by(dur, created, ident)
+        )
+    elif sort == "random":
+        # Losowo bez sortowania milionow wierszy: id to losowy UUID, wiec porzadek po id
+        # od losowego punktu startu JEST losowy i idzie po indeksie PK. Punkt startu
+        # wynika z seeda (md5 -> uuid), wiec paginacja jest stabilna, a nowy seed
+        # (pull-to-refresh w apce) daje nowe rozdanie. Za koncem zakresu lista sie konczy.
+        start = uuid.UUID(hashlib.md5((seed or uuid.uuid4().hex).encode("utf-8")).hexdigest())
+        # Okno kandydatow po PK z LIMIT, a filtry (EXISTS/NOT EXISTS) dopiero na nim.
+        # Bez okna planer robil Merge Anti Join z indeksem playback_sources po scene_id
+        # i przechodzil 2,3 mln wierszy (7,6 s), bo ORDER BY id pasowal do obu indeksow.
+        # Z oknem 2000 id to nested loop po kilkudziesieciu wierszach (pomiar 2026-09-14).
+        # Okno rosnie ze strona, zeby glebsze strony mialy z czego wybierac. Sekcje
+        # wertykalne (JAV, Anime) to ~2% katalogu, wiec dostaja 4x szersze okno; z 2000 id
+        # JAV wyciagal 27 scen i druga strona bylaby pusta. Szersze okno dla wszystkich
+        # nie wchodzi w gre: z filtrem tagu 6000 id to 2,7 s (probe scene_tags per scena).
+        base_window = 8000 if (vertical or jav) else 2000
+        window = max(base_window, page * per_page * 4)
+        cand = (
+            select(Scene.id).where(Scene.id > start).order_by(Scene.id.asc()).limit(window).subquery()
+        )
+        ordered = base.where(Scene.id.in_(select(cand.c.id))).order_by(Scene.id.asc())
     else:  # created_at
         ordered = base.order_by(
             Scene.created_at.desc(), Scene.release_date.desc().nullslast(), Scene.id.desc()